Mirijevska Rospi ćuprija, u prevodu “kurvin most”, služio je kao platforma sa čijih se pobodenih stubova u “tursko vreme” vršila egzekucija nad bludnim hanumama. Oštećena strana, podrazumevano muž, izvodio je davljenje nevernice uz prigodno bacanje u “mutno Dunavo.” Kada bismo današnje “rospije” tako kažnjavali, ni dve Ade Ciganlije ne bi nam bile dovoljne…
Most Zemun-Borča poneo je ime naučnika Mihajla Pupina, međutim pre samog otvaranja postao je hit kada se proširila fotografija namenjene mu nadgrobne mermerne ploče. Nakon medijske bure spomenik je uklonjen moguće iz razloga da neko od Srba za 50 godina ne pomisli kako je Mihajlo Pupin izvršio samoubistvo skočivši sa njega. Mogle su se čuti vesti da je spomen tabla preuzeta iz “Tominog kataloga” ali je u pitanju bio civilizacijski sukob. Kinezima je sasvim normalna stvar da se na mostovima nalaze spomen obeležja kakva viđamo na groblju.
Cirkus je uobičajena praksa koja prati srpske mostove. Most kralja Aleksandra otvorila je kraljevska konjica i cela jugoslovenska vlada, a na mostu Crvene Armije vrpcu je presekao Tito, na Dan Republike. Most preko Ade otvoren je uz novogodišnji vatromet 2012. godine. Na njemu je u ponoć uživao i predsednik Boris Tadić što je upamćeno i kao prvi doček Nove godine na jednoj ćupriji. Priča o beogradskim mostovima podjednako je spektakularna kao i ona o ćupriji na Drini iz Andrićevog romana. Mostovi su delili sudbinu svoga grada pa su sa svakom novom vojskom rušeni i podizani na istom mestu zbog čega je teško uhvatiti hronološku nit.
Savski most je građen i rušen šest puta. Prvi put je pao tokom Prvog svetskog rata 1914. godine, a minirala ga je srpska vojska kako bi sprečila nadiranje Austrougarske vojske u Beograd. Most je obnovljen 1919. godine, da bi ponovo bio srušen 1941. godine. Nemci su ga zatim opravili kako bi železnicom mogli da prebace svoje ljudstvo i opremu na Bliski istok. Most potom strada u savezničkom bombardovanju 1944. ali nije srušen. Most su izgradili Nemci 1942. i on je postavljen kao privremeno rešenje koje, ispostavilo se, traje duže od 70 godina. Nemci su ga nazvali “Princ Eugen”, a posle rata Beograđani su ga “krstili” švapskim mostom. Kada su Nemci krenuli da ga miniraju oktobra 1944. godine, most je sapasao beogradski učitelj Miladin Zarić. Zarić je duže od mesec dana posmatrao kako Nemci postavljaju mine i proučavao kuda idu kablovi spojeni sa detonatorom. Tog 20. oktobra 1944. godine čuo je poklike Rusa u komšiluku, istrčao iz podruma i uputio se ka mostu obuzet idejom da ga pošto-poto spase. Zajedno sa Rusima spazio je da su ispod trećeg stuba drveni sanduci sa eksplozivom, a da je fitilj već upaljen i da šišti. Rusi su ostali u zaklonu, a Zarić je istrčao, zgrabio ašov koji je ležao pored mrtvog nemačkog vojnika i počeo da udara po detonatoru dok nije presekao belu žicu. Da je presekao neku drugu, Stari savski most “spavao bi sa ribicama.”
Pančevački most, “Pančevac” nešto je nalik krivom tornju u Pizi. On je autentični srpski viseći most – “krivi toranj” srpske athitekture. Sa druge strane, Brankov most je načet 1941. a finiširan 1944. godine. Ono što Hitlerova eskadrila nije uspela da uništi dokrajčili su saveznici u bombardovanju Beograda. Za rušenje mosta vezan je tragičan događaj koji govori o rasulu u kojem se našla naša vojska tokom Aprilskog rata. Most je srušen u trenutku kada se ispod njega nalazio brod “Tanasko Rajić” koji se povlačio ka Ostružnici. Inženjerci u mrkloj noći nisu videli da tačno ispod mosta prolazi brod sa 110 ljudi. Kako se metalna konstrukcija posle eksplozije survala na lađu, na licu mesta je poginulo 95 osoba.
Poznat je pod imenom “Brankov most”. Dok mnogi veruju da je ime dobio po Branku Ćopiću koji je skočio sa njega 1984. godine izvršivši samoubistvo, most se zapravo i pre Ćopićevog skoka zvao Brankov jer je nastavak Brankove ulice, i to ulice koja je dobila naziv po pesniku Branku Radičeviću. Istina, ovaj most i danas služi kao glavna skakaonica napaćenih Beograđana. Skokom sa njega svake godine život sebi oduzme oko 40 ljudi. “Sva je naša nada s one strane”, zaključio je Ivo Andrić.
Izvor/intervju.rs
